Puan
KPSS P3 puanı nedir, nasıl hesaplanır, kimler kullanır? (P1, P2, P93, P94)
Yazan: KPSS Çalış Editör EkibiSon güncelleme: 8 dk okuma
KPSS puanı, doğru sayısından doğrudan hesaplanan bir sayı değildir. ÖSYM önce her test için net, sonra o yılın aday dağılımına göre standart puan, sonra puan türünün ağırlıklarıyla ağırlıklı standart puan hesaplar ve bunu 100 üzerinden bir puana dönüştürür. Bu rehber süreci kılavuzdaki formülle anlatır ve en çok sorulan puan türü P3'ün ne olduğunu açıklar.
P1, P2, P3 nedir?
Lisans düzeyinde Genel Yetenek ve Genel Kültür testlerinden üç temel puan türü üretilir. Aralarındaki tek fark iki teste verilen ağırlıktır. P3 iki teste eşit ağırlık verir ve kılavuza göre (madde 1.14) B grubu kadrolara yerleştirmede lisans düzeyi için kullanılan puandır; bu yüzden "KPSS puanım" denince çoğunlukla P3 kastedilir. Ön lisans için aynı işlevi KPSSP93, ortaöğretim için KPSSP94 görür.
| Puan türü | Genel Yetenek | Genel Kültür | Kullanım |
|---|---|---|---|
| KPSSP1 | 0,70 | 0,30 | Bazı kurumların Genel Yetenek ağırlıklı alımları |
| KPSSP2 | 0,60 | 0,40 | Karma ağırlıklı alımlar |
| KPSSP3 | 0,50 | 0,50 | Lisans düzeyinde B grubu kadrolar (yerleştirme) |
| KPSSP93 | — | — | Ön lisans düzeyinde B grubu kadrolar |
| KPSSP94 | — | — | Ortaöğretim düzeyinde B grubu kadrolar |
A grubu ve B grubu kadro farkı
Kılavuz kadroları iki grupta ele alır. B grubu kadrolara ÖSYM, adayların tercihleri ve puan sıralamasıyla merkezî yerleştirme yapar; lisans düzeyinde P3 esas alınır. A grubu kadrolar (müfettiş, uzman, denetmen, kaymakam adaylığı gibi) için kurumlar kendi giriş sınavlarına adayları KPSS puanına göre çağırır ve çoğunlukla alan bilgisi oturumlarındaki testlerle oluşturulan P4–P48 arası puan türlerini ister. Hangi puanın gerektiği her ilanın kendi metninde yazar; başvurmadan önce ilanı oku.
ÖSYM puanı nasıl hesaplar?
Kılavuzun 3.10 maddesine göre süreç dört adımdır. Formülün son adımı, puanı 100 üzerinden bir dağılıma oturtur; bu yüzden aynı netle farklı yıllarda farklı puan alınabilir.
- 1. Net: her testte doğru cevap sayısından yanlış cevap sayısının dörtte biri çıkarılır (net = doğru − yanlış ÷ 4).
- 2. Standart puan: her testin netleri, o testin tüm adaylardaki ortalaması ve standart sapması kullanılarak standart puana dönüştürülür.
- 3. Ağırlıklı standart puan (ASP): puan türünün ağırlıkları (ör. P3 için 0,50 GY + 0,50 GK) standart puanlara uygulanır.
- 4. KPSS puanı: ASP, dağılımın ortalaması (X), standart sapması (S) ve en yüksek ASP (B) kullanılarak 100 üzerinden puana çevrilir.
- KPSS Puanı = 70 + 30 × [2(ASP − X) − S] ÷ [2(B − X) − S]
- ASP: adayın ağırlıklı standart puanı · X: ASP dağılımının ortalaması · S: standart sapması · B: en yüksek ASP
- Sonuç: en yüksek ASP'ye sahip aday 100 puan alır; puanlar dağılımın ortalamasına göre yerleşir.
1 net kuralı
Kılavuz açıkça belirtir: bir testte en az 1 net (ham puan) bulunmayan adaylar o test için hesaplamaya alınmaz ve standart puanı hesaplanmaz. Bir KPSS puanının hesaplanabilmesi için o puan türüne giren testlerin tümünden standart puan gerekir. Yani Genel Yetenek'te 30 net alsan bile Genel Kültür'de 1 netin yoksa P3'ün oluşmaz. KPSS Çalış'ın net hesaplayıcısı da bu nedenle iki testten biri 1 netin altındayken tahmini puan göstermez.
Neden hiçbir hesaplayıcı kesin puan veremez?
Formüldeki X, S ve B değerleri o yılın sınavına giren tüm adayların sonuçlarından üretilir; sınav yapılmadan bilinemezler. Dolayısıyla sınav öncesinde net üzerinden verilen her puan bir tahmindir. KPSS Çalış'ın tahmini, önceki bir yılın yayımlanmış net-puan çiftlerine oturtulmuş doğrusal bir yaklaşımdır ve yöntemi açıkça yayımlanır; iki ondalıklı bir kesinlik iddia etmediği için tam sayıya yuvarlanır. Yılın zorluk düzeyi değiştiğinde aynı netin puanı birkaç puan oynayabilir.
Puanın geçerliliği ve kullanımı
Kılavuza göre 2026-KPSS sonuçları, açıklanmasından itibaren iki yıl geçerlidir. Sonuçlar sonuc.osym.gov.tr adresinde açıklanır; sonuç bilgisinde testlere verilen doğru-yanlış sayıları ve KPSS puanları yer alır. B grubu kadrolara yerleştirme tercihleri, sonuçların açıklanmasından sonra ÖSYM'nin yayımladığı tercih kılavuzuyla alınır.
Kısa özet
- P3 = Genel Yetenek %50 + Genel Kültür %50; lisans düzeyinde B grubu yerleştirmenin puanı.
- Puan, o yılın ortalama, standart sapma ve en yüksek ASP'sine bağlıdır; sınav öncesi her hesap tahmindir.
- Her testte en az 1 net şart; aksi hâlde o puan türü hesaplanmaz.
Sık sorulan sorular
- KPSS P3 kaç net kaç puan yapar?
- Kesin bir dönüşüm tablosu yoktur; puan o yılın dağılımına bağlıdır. Yaklaşık bir fikir için net hesaplayıcıyı kullanabilirsin; sonucu tam sayı ve tahmin olarak okumalısın.
- P1 mi P3 mü daha yüksek çıkar?
- Genel Yetenek netin Genel Kültür netinden yüksekse P1 (GY %70) genellikle P3'ten yüksek olur; tersi durumda P3 daha yüksektir. Hangisinin önemli olduğunu başvuracağın kadronun istediği puan türü belirler.
- Öğretmen adayları hangi puanı kullanır?
- Öğretmen atamaları KPSS Genel Yetenek-Genel Kültür oturumundaki puan türleriyle değil, MEB tarafından düzenlenen Akademi Giriş Sınavı (MEB-AGS) süreciyle yürütülür. KPSS Çalış'ta MEB-AGS ayrı bir sınav türü olarak sunulur.